Energie-Nederland: energiedelen na saldering is complexer dan het klinkt

Wat is er gebeurd

Energie-Nederland, de branchevereniging van energieleveranciers, noemt energiedelen een "sympathiek idee", maar wijst erop dat het ingewikkelder is dan het klinkt. Dat zegt programmamanager Roel Kaljee in een toelichting op het concept. Energiedelen betekent dat je het overschot aan zonnestroom dat je teruglevert, deelt met iemand die dat op hetzelfde moment verbruikt, bijvoorbeeld een buur of familielid. Je maakt daarover zelf financiële afspraken, zonder dat je energieleverancier daartussen zit.

Energiedelen komt nu in beeld omdat de salderingsregeling op 1 januari 2027 definitief stopt. Nu kun je de stroom die je zonnepanelen opwekken en die je niet zelf gebruikt, nog wegstrepen tegen stroom die je later afneemt. Dat wordt vanaf 2027 niet meer op dezelfde manier vergoed. Energiedelen is een van de manieren om die overtollige zonnestroom alsnog te benutten, naast zelf meer verbruiken op het moment van opwek of opslaan in een thuisbatterij.

Volgens Energie-Nederland is energiedelen nu al op een paar manieren mogelijk. Je kunt delen met klanten van je eigen energieleverancier, als die dat aanbiedt. Je kunt ook via een marktpartij je teruglevering doorverkopen aan een afnemer die je zelf kiest.

Rechtstreeks delen tussen klanten van verschillende leveranciers, zonder zo'n tussenpartij, kan pas als de Energiewet daarvoor is aangepast. Dat gebeurt naar verwachting in de eerste helft van 2027, en dan worden leveranciers ook verplicht dit aan te bieden.

Wat betekent dit voor jou

Heb je zonnepanelen, dan verandert er voorlopig nog niets aan hoe je kunt salderen: dat blijft zo tot 1 januari 2027. Maar het is goed om te weten dat energiedelen straks niet automatisch hetzelfde oplevert als de salderingsregeling nu doet. Energie-Nederland noemt zelf drie knelpunten: de administratie tussen leveranciers, de onderlinge verrekening, en de energiebelasting over de gedeelde stroom.

Concreet komt de administratie hierop neer. Jouw invoeding en het verbruik van je deelpartner worden per kwartier gemeten. Alleen het deel dat op hetzelfde moment samenvalt, geldt als gedeelde stroom. Zitten jullie bij verschillende leveranciers, dan moeten die leveranciers dat onderling precies bijhouden om onbalans op het net te voorkomen.

Verrekenen gaat via een deelcontract dat je samen met je deelpartner afspreekt en laat registreren, inclusief de btw op jullie onderlinge facturen. Over je gedeelde stroom blijf je daarnaast energiebelasting betalen. Leveranciers innen die apart, los van de afspraak die jij met je deelpartner maakt.

Een belangrijk verschil met saldering is ook wie de kosten draagt. Energie-Nederland pleit ervoor dat de kosten van energiedelen volledig bij de deelnemers zelf terechtkomen. Nu worden de kosten van saldering nog omgeslagen over alle klanten, en dat zou bij energiedelen dus anders worden.

Dat betekent dat energiedelen voor jou vooral interessant wordt als je een duidelijke deelpartner hebt, zoals een buur of familielid met een vergelijkbaar verbruiksritme. Verwacht niet dat het dezelfde vergoeding geeft als de huidige salderingsregeling.

Wie nu al nadenkt over het overschot aan zonnestroom na 2027, kan energiedelen het beste zien als een mogelijke aanvulling op zelf verbruiken en een thuisbatterij. Het is geen vervanging van de salderingsregeling. In ons artikel over het einde van de salderingsregeling lees je hoe de nieuwe situatie er vanaf 2027 precies uitziet, en in de terugverdientijd van een thuisbatterij na saldering rekenen we uit wanneer zelf opslaan loont.

Wat kun je nu doen

Wacht met het maken van concrete afspraken over rechtstreeks energiedelen met een andere leverancier tot de Energiewet is aangepast. Dat gebeurt naar verwachting in de eerste helft van 2027. Energiedelen tussen klanten van dezelfde leverancier mag op papier al.

Maar onderzoek van de sector zelf laat zien dat nog geen leverancier dit op dit moment in de praktijk aanbiedt: het recht bestaat, het aanmelden nog niet. Wil je toch nu al iets regelen, informeer dan bij een lokale energiecoöperatie in jouw buurt: die bieden soms al een eigen vorm van delen aan.

Heb je nu al zonnepanelen en wil je zoveel mogelijk zelf houden van wat je opwekt? Begin dan met de stappen die nu al wel werken: verschuif je verbruik zoveel mogelijk naar de uren dat de zon schijnt. Reken ook uit of een thuisbatterij voor jouw situatie uit kan.

Overweeg je zonnepanelen aan te schaffen met het oog op 2027? Houd er dan rekening mee dat de businesscase draait om eigen verbruik, niet om alles terugleveren tegen een vaste vergoeding. Zo bereken je of zonnepanelen in 2027 nog lonen zonder saldering als vertrekpunt.