Energiedelen met buren: wetsvoorstel moet drempels wegnemen, kritiek op kosten blijft

Wat is er gebeurd

De Tweede Kamer behandelt deze week een wetsvoorstel dat energieleveranciers verplicht om energiedelen mogelijk te maken: het delen van zelfopgewekte zonnestroom met bijvoorbeeld buren of familie. Dat mag sinds 1 januari 2026 al volgens de wet, maar geen enkele leverancier biedt het in de praktijk aan. Het nieuwe voorstel maakt delen ook mogelijk tussen klanten van verschillende energieleveranciers.

Vereniging Eigen Huis (VEH) noemt in een reactie drie knelpunten die nog niet zijn opgelost. Klanten moeten een vast percentage van de gedeelde stroom afnemen: bij onderverbruik krijg je het overschot terug tegen een lagere vergoeding, wat het financiële voordeel kan uithollen volgens VEH. Daarnaast is zelf verbruikte stroom vrijgesteld van energiebelasting, maar gedeelde stroom nog niet. Tot slot rekenen sommige energieleveranciers nu al tot €800 per persoon aan administratiekosten voor het verwerken van energiedelen. VEH vindt dat de Kamer huishoudens hiertegen moet beschermen en pleit voor een dynamische verdeelsleutel en gelijkstelling met zelfverbruik voor de belasting. Dit ligt nog bij de Tweede Kamer: de uitkomst van het debat is nog niet bekend.

Eerder, in juli, rekende de ACM voor dat energiedelen een huishouden bij de huidige energieprijzen ongeveer €80 tot €160 per jaar kan opleveren. Dat bedrag staat los van de kosten die leveranciers nu apart in rekening brengen.

Wat betekent dit voor jouw huishouden

Heb je zonnepanelen en wek je op piekmomenten meer op dan je zelf gebruikt, dan kan energiedelen met bijvoorbeeld een buurman of familielid zonder eigen panelen in theorie voor allebei voordeel opleveren: jij krijgt een vergoeding voor je overschot, de ander betaalt mogelijk minder dan bij zijn eigen leverancier. Zolang de huidige knelpunten niet zijn opgelost, is dat voordeel in de praktijk onzeker. Een vaste verdeelsleutel betekent dat je soms meer deelt dan je hebt opgewekt, of juist overschot overhoudt tegen een lage vergoeding. En met administratiekosten tot €800 per persoon kan het voordeel van delen in sommige gevallen volledig wegvallen, zeker bij een kleine installatie.

Uit een peiling van VEH onder 837 zonnepaneeleigenaren wil 87 procent alleen gaan delen als vooraf duidelijk is dat het financieel voordeel oplevert. Die voorzichtigheid is met de huidige cijfers, €80 tot €160 voordeel per jaar tegenover kosten die kunnen oplopen tot €800, goed te begrijpen.

Wat de Energiewet nu al regelt over energie delen en teruglevering, lees je in ons artikel over jouw rechten als energieklant onder de Energiewet.

Wat kun je nu doen

Heb je zonnepanelen en overweeg je energiedelen met buren of familie, wacht dan voorlopig af hoe het wetsvoorstel en de reactie van de Kamer op de kritiek van VEH uitpakken. Vraag, zodra een leverancier energiedelen aanbiedt, expliciet naar de verdeelsleutel en de administratiekosten voordat je akkoord gaat: alleen dan kun je zelf uitrekenen of het voordeel opweegt tegen de kosten.

Heb je zelf geen zonnepanelen maar wil je als afnemer meedoen, wees dan voorzichtig met een snel akkoord zolang de kosten nog zo hoog kunnen oplopen. Komt er een leverancier met energiedelen tegen redelijke voorwaarden, dan kan een onafhankelijke vergelijker van energiecontracten helpen om aanbieders met gunstige voorwaarden voor energiedelen naast elkaar te leggen, net zoals je dat nu al voor een gewoon energiecontract zou doen.